Өт қабының аденомиоматозы: «құйрықты комета» артефакті және Рокитанский–Ашофф синустары
Патогенез және морфология
Аденомиоматоз гиперпластикалық холецистоздар тобына жатады. Негізінде — интрамуральды дивертикулдардың (Рокитанский–Ашофф синустары) түзілуі нәтижесінде өт қабының қабырғасының қалыңдауы және оған қоса бұлшықет пен эпителийдің пролиферациясы. Жағдай шырышты қабаттың гиперплазиясымен және қабырғаның бұлшықет қабатының қалыңдауымен сипатталады. Холестерин кристалдары осы синустық қалталарда шөгуі мүмкін.
Ультрадыбыстық белгілер
Негізгі УЗ-белгі — Рокитанский–Ашофф синустарындағы детриттен шығатын көптеген «құйрықты комета» (comet-tail) артефактілері; синустардың өздері әрдайым көрінбеуі мүмкін. Қосымша, түсті допплерлік карталауда twinkling-артефакті сипатталған. Қабырғасында ұсақ кистозды кеңістіктер мен интрамуральды эхогенді фокустар анықталады.
Аденомиоматоздың түрлері
| Түрі | Локализация / сипаттама |
|---|---|
| Фокалды (ең жиі) | Көбінесе түбінде; ішкі кистозды кеңістіктері, интрамуральды эхогенді фокустары және «құйрықты комета»/twinkling артефактілері бар көлемді түзіліс ретінде көрінуі мүмкін |
| Сегментарлы | Сағаттық шыны тәрізді (hourglass) көрініс қалыптастыратын сақиналы қалыңдау немесе қатаюлар |
МРТ-растау
Диагнозды МРТ-де оңай растауға болады: T2-жарқын кистозды кеңістіктер «бус жіптері» (string of beads appearance) тәрізді көрініспен көрсетіледі.
Дифференциалды диагностика
ExpertDDx және Diagnostic Ultrasound бойынша, өт қабының қабырғасының қалыңдауында дифференциацияланады:
• өт қабының карциномасы;
• созылмалы холецистит;
• ксантогранулематозды холецистит;
• эмфизематозды холецистит;
• холестероз;
• аденоматозды полип.
Қатерсіз диагноздың кілті — Рокитанский–Ашофф синустарынан шығатын «құйрықты комета» артефактілері және МРТ-де «бус жіптері» көрінісі.
«Құйрықты комета» артефактісінің табиғаты
«Құйрықты комета» — гиперэхогенді нүктеден шығатын V-тәрізді реверберациялық артефакт. Өт қабының контекстінде ол Рокитанский–Ашофф синустарындағы детрит/холестерин кристалдарынан пайда болады және микрокальцинаттардан айырмашылығы, айқын акустикалық көлеңке бермейді.
Жиі қойылатын сұрақтар
Аденомиоматоз үшін қандай артефакт патогномоникалық?
Рокитанский–Ашофф синустарындағы детриттен шығатын «құйрықты комета» артефактілері, сондай-ақ twinkling-артефакт. Синустардың өздері көрінбеуі мүмкін.
Фокалды аденомиоматоз қай жерде жиі локализацияланады?
Өт қабының түбінде. Ішкі кистозды кеңістіктері және интрамуральды эхогенді фокустары бар көлемді түзіліс ретінде көрінуі мүмкін.
Күмән болған жағдайда диагнозды қалай растауға болады?
МРТ-де: T2-жарқын кистозды кеңістіктер «бус жіптері» (string of beads) тәрізді көрініспен көрсетіледі.
Сегментарлы форма не береді?
Сағаттық шыны тәрізді (hourglass appearance) көрініс қалыптастыратын сақиналы қалыңдау немесе қатаюлар.
Ең алдымен неге дифференциациялау керек?
Өт қабының карциномасы, созылмалы, ксантогранулематозды және эмфизематозды холецистит, холестероз және аденоматозды полиппен.