Аденомиозды УДЗ-диагностикасы MUSA критерийлері бойынша: тікелей және жанама белгілер, миомадан айырмашылығы
MUSA жүйелендіру негіздері
MUSA (Morphological Uterus Sonographic Assessment) мәлімдемесі — миометрияның ультрадыбыстық белгілерін сипаттау және есеп беру үшін терминдер, анықтамалар және өлшемдер бойынша консенсус, ол сұр шкалалы сонография, түсті/энергетикалық допплер және үш өлшемді ультрадыбыстық зерттеу кезінде қолданылады (MUSA тобы, 2015). Аденомиоз белгілерінің қайта қаралған анықтамалары (Harmsen et al., 2022) белгілерді тікелей және жанама деп бөледі, бұл аденомиозды дәйекті түрде анықтау, сипаттау және жіктеу мақсатында жасалған.
Аденомиоздың тікелей белгілері
Тікелей белгілер субэндометриялық қабаттан тыс эктопиялық эндометриялық бездер мен строманы көрсетеді (Harmsen et al., 2022). Тікелей белгілерге мыналар жатады:
| Белгі | Мәні |
|---|---|
| Миометриялық кисталар | Миометриядағы эктопиялық эндометриялық тінге нақтырақ көрсетеді |
| Гиперэхогенді аралдар | Сол сияқты — эктопиялық тіннің маркері |
| Эхогенді субэндометриялық сызықтар және «бүршіктер» (buds) | Сол сияқты — эктопиялық тіннің маркері |
Жанама белгілер
Жанама белгілер тікелей белгілер болмаған кезде де болуы мүмкін; бұл жағдайда диагноз анықсыз (Harmsen et al., 2022). Жанама белгілерге: глобулярлы жатыр, миометрияның асимметриялық қалыңдауы, желпуіш тәрізді көлеңке, транслезионалды васкуляризация, сондай-ақ өтпелі аймақтың (junctional zone) тегіс емес немесе үзілісті сипаттамалары жатады.
Миомадан айырмашылығы
Аденомиоз миомамен салыстырғанда басқа сонографиялық мәселе туғызады. Миома дискретті инкапсулаланған түзіліс жасайды, ал аденомиоз әдетте миометрияның қалыңдығында эктопиялық эндометриялық тін мен екінші реттік миометриялық жауапты көрсетеді (Holland, 2026). Сондықтан MUSA-ның тікелей белгілері (кисталар, гиперэхогенді аралдар, субэндометриялық сызықтар/«бүршіктер») эндометрияның эктопиясын нақты көрсетеді, ал дискретті капсулаланған түйіннің болмауы аденомиозды миомадан ажыратады.
Белгілердің қайта өндірілуі және оқыту
Rasmussen et al. деректері бойынша, жақсы анықталған түзілістерде MUSA терминдерінің сарапшылар арасындағы және сарапшы ішіндегі келісімі жақсы болды, бірақ кейбір белгілер нашар қайта өндірілу көрсетті: серозды қабықтың контуры, асимметрия, гиперэхогенді жиек және желпуіш тәрізді көлеңке. Кейбір серияларда түзілістің эхогенділігін бағалау және шекаралардың сипаттамасы да аз қайта өндірілу көрсетті. Бұл MUSA терминдері мен анықтамаларын қолдануды тиісті түрде үйренудің қажеттілігін көрсетеді (Ultrasound Obstet Gynecol, 2024).
Жиі қойылатын сұрақтар
MUSA белгілерінің қайсысы тікелей деп саналады?
Миометриялық кисталар, гиперэхогенді аралдар, эхогенді субэндометриялық сызықтар және «бүршіктер» (buds). Олар миометриядағы эктопиялық эндометриялық тінге нақтырақ көрсетеді (Harmsen et al., 2022).
Қай белгілер жанамаға жатады?
Глобулярлы жатыр, миометрияның асимметриялық қалыңдауы, желпуіш тәрізді көлеңке, транслезионалды васкуляризация, тегіс емес немесе үзілісті өтпелі аймақ (Holland, 2026).
Тек жанама белгілердің тікелей белгілерсіз болуы нені білдіреді?
Жанама белгілер тікелей белгілер болмаған кезде де болуы мүмкін; бұл жағдайда аденомиоз диагнозы анықсыз деп саналады (Harmsen et al., 2022).
УДЗ кезінде аденомиоз миомадан несімен ерекшеленеді?
Миома дискретті инкапсулаланған түзіліс жасайды, ал аденомиоз әдетте миометриядағы эктопиялық эндометриялық тін мен екінші реттік миометриялық жауапты көрсетеді, дискретті түйінсіз (Holland, 2026).
MUSA белгілерінің қайсысы нашар қайта өндірілуге ие?
Серозды қабықтың контуры, асимметрия, гиперэхогенді жиек және желпуіш тәрізді көлеңке; кейбір серияларда эхогенділікті бағалау және түзілістің шекаралары (Ultrasound Obstet Gynecol, 2024).