Vasa previa: скрининг және пренатальды УЗ-диагностиканың пупок қосарының ұлғайту критерийлері
Vasa previa ұрықтың сосудтарының ішкі айқындағысының үстінде немесе оның маңайында өтіуімен сипатталады, пупок қосары немесе плацентаның ағындысыз қораншымдарының қорғауы болмай. Мұндай сосудтарының жарылуы ұрыққа жоғары тәуекел іс жүргіздігіне байланысты, сондықтан пренатальды УЗ-диагностика сыни маңызды болып табылады.
Скрининг және тәуекел факторлары
ISUOG Practice Guidelines (performance of third-trimester obstetric ultrasound scan, 2024) бойынша, vasa previa-ның 325 жағдайының систематикалық шолуында 83% анықталған бір немесе одан да көп тәуекел факторы болды. Оларға мыналар кіреді:
- placenta previa (плацентаның ұлғайтуы);
- bilobed placenta (екі доліктелі плацента);
- succenturiate placental lobe (қосымша плацента доліктелі);
- velamentous insertion of the cord (оболочкалық пупок қосарының орнату);
- assisted conception (ұрықтану технологияларына көмек).
Осы факторлардың болуы сәйкес әйелдердің арасында және қаралған жерлерде төмен ультрадыбыстық бағалау жүргіздеуді қолдайды (ISUOG, 2024).
УЗ-диагностиканың әдістемесі
Vasa previa диагностикасында УЗ-ның дәлдігі систематикалық шолуда бағаланды (Ruiter L et al., Ultrasound Obstet Gynecol 2015;45:516-522). Пренатальды сонографиялық диагностика түс допплер картирлеуі арқылы трансвагиналды сканирлеуін қамтиды; vasa previa-ның үш өлшемді сонографиялық диагностикасы да сипатталған (Oyelese Y et al., Ultrasound Obstet Gynecol 2004;24:211-215). Дайындалған допплер жылдамдығының нақты шамалары ресурстың құрамдарында берілмеген [нақтылау қажет].
Бағдарламалар
Диагностика және ведение Green-top guideline No. 27b (Jauniaux ERM et al., BJOG 2019;126:e49-e61) арқылы реттеледі. Екінші триместрде скрининг сұрақы UK National Screening Committee-де қарастырылды (Screening for Vasa Praevia in the Second Trimester of Pregnancy, UK NSC, 2017).
Жиі қойылатын сұрақтар
Қандай пациенттерге vasa previa-ға қатысты фокусты УЗ-скрининг ынамдарымыз?
Бір немесе одан да көп тәуекел факторлары бар әйелдерге: placenta previa, екі доліктелі плацента, қосымша доліктелі, оболочкалық пупок қосарының орнату, ұрықтану технологияларына көмек. Олардың 83% жағдайында анықталған тәуекел факторлары болады (ISUOG, 2024).
Сосудтардың ұлғайтуын диагностикалау үшін қандай әдіс қолданылады?
Түс допплері бар пренатальды сонографиялық диагностика; үш өлшемді сонография да сипатталған (Oyelese Y et al., 2004). УЗ дәлдігі систематикалық шолуда бағаланды (Ruiter L et al., 2015).
Бағдарламаларда қандай тәуекел факторлары келтірілген?
Placenta previa, bilobed placenta, succenturiate placental lobe, velamentous insertion of the cord және assisted conception (ISUOG Practice Guidelines, 2024).
Vasa previa ведениесі бойынша ресми бағдарлама бар ма?
Иә, Green-top guideline No. 27b (Jauniaux ERM et al., BJOG 2019;126:e49-e61).
Екінші триместрде скрининг қарастырылды ма?
Иә, UK National Screening Committee ынамдар триместрінде vasa praevia скринингінің сыртқы шолуын жүргізді (UK NSC, 2017).